BUZDOKUZ ŞİİR TEORİ ELEŞTİRİ DERGİSİ 30. SAYI ÇIKTI
Buzdokuz Şiir Teori Eleştiri dergisi Nisan-Mayıs-Haziran 2026 sayısı Hayriye Ünal’ın “Vita Vacui” yazısıyla açılıyor.
“İmgenin kendindeliği yoktur,” der Merleau-Ponty ve “İmge ‘dışın içi ve için dışı’dır” diye devam eder. Bunun anlamı, imgenin ne dünya kutbunda ne de ego kutbunda olması, sonsuz bir dinamizm içerisinde sürekli olarak birinden diğerine dönüyor olmasıdır. Buzdokuz, Zeynep Arkan editörlüğünde “Resim ve Şiir Ekseninde İmge”yi inceledi bu sayıdaki dosyasında. W. Benjamin’den ilhamla imgenin gelmiş ve gelecek tüm anlamlarını şimdiden bir bakışla yorumlayan yazısında Arkan diyalektik imgeyi anlatıyor. Ali K. Metin “İmgede İç Gerçeklik, Görülen mi Duyulan mı?” bağlamlı yazısında Kant’ın estetik özerklik kavramının biçimle sınırlandırılmış yönüne eleştiri getirerek Descartes’ın Kartezyen kavramı ve Heidegger’in Dasein kavramıyla ele alıyor. Ali Bircan, okur merkezli yaklaşımdan sonra postmodern yönelimlerle yazarı da öne çıkaran yaklaşımı ve şaşırtma etkisi ile alımlayıcının konfor alanını yıkan epistemolojik müdahaleleri değerlendiriyor. Rıdvan Ardıç, Breton’dan İkinci Yeni’ye bir hat çizdiği yazısında avangard kuramlar ile İkinci Yeni akımının imgesel dönüşümüne örneklerle yer veriyor. Nergihan Yeşilyurt “Rüya Mantığı ve Otomatik Yazı” odağındaki yazısında bir eseri oluştururken bilincin ne kadar tesiri altında kalıyoruz sorusunu, otomatik yazı üreten zihni irdeliyor. Gülsen Kıraç sürrealist imge ve Chagall resmi bağlamında sürrealist imgeyi hem şiirde hem de resimdeki rolüyle tanımlıyor. İbrahim Demir özellikle İkinci Dünya Savaşı sonrası yaşanan ve dönüşen anlam krizini sanatsal bir bakışla yorumluyor. Charles Bernstein ise
“Soyutlamanın Biçim Bozucu Etkisi” başlığındaki yazısında soyut imgenin kavramsal zeminini oluşturuyor.
Bernstein’ın yazısının bir kısmı bu dosyada yayımlanıyor, yazının tamamı ise daha sonra www.buzdokuz. com adresinden okunabilir. Hasan Bozdaş’ın Türkçeye çevirdiği Garrett Caples’in yazısı, A. Breton’un “Sürrealizm Manifestosu”nda (1924) geçen ilkeleri yeniden hatırlatıyor. “Selfie olarak şiir”e karşı duran bir şair Caples, avangard çevrelerde (Language Poetry) Dil Şiiri adı verilen akımı eleştirse de onları dişli ve samimi bulduğunu saklamıyor. Dosya bağlamında resim/tasarım alanında üreten şairlere ise üç soru yöneltildi. Davud Yücel, Burak Ş. Çelik, Kadir Tepe ve Hakan Şarkdemir’in yanıtları dosyada okunabilir.
Burak Ş. Çelik dosyaya ayrıca “Kıt Kanatlılar” resmiyle katkı sundu.
INSERT bölümünde Osman Özbahçe’nin yazıp yayına hazırladığı Yüzyılları Birleştiren Şair Ahmet Hâşim kitabının Önsöz’ü ve Reha Yünlüel’in “Sanatın Eleştirisi Ne Kadar Mümkündür? Nasıl Yapılır?” yazı dizisinin ikincisi var. Ayrıca bu bölümde Ali Berkay ve Ertuğrul Rast’ın yazıları okunabilir.
CTRL+A şairleri: Berat Korkmaz + Mehmet Can Doğan + Osman Özbahçe + Furkan Katuç + Mehmet
Mümtaz Tuzcu + Ali K. Metin + Ertuğrul Rast + Ozan R. Kartal + Diyar Atak + Can Ülgen + Emre Gürkan Kanmaz + Belma Fırat + Sena Özer + Sümeyye Özdemir + Kemal S. Sayar + Leyla Arsal + Süleyman Karaca + Ömer Aladağ + Ali Berkay + Ayşe Şafak Kanca + Ali Tacar.
Buzdokuz’un YAKINDAN bölümünde dergi ekibinin kolektif bir şekilde yaptığı Mehmet Öztek söyleşisi var. Söyleşide Öztek ile şiirleri, dergiciliği ve eleştiri konuşuldu. Söyleşinin bir bölümü dergide yer alırken geniş bir bölümü de derginin YouTube kanalından izlenebilir. YAKINDAN’da Öztek şiirine dair Enis Akın’ın yazısı yer alıyor.
Space bölümünde Buzdokuz dosyalarına eklemlenen, eleştiren veya tamamlayan yazılar yer alıyor. Buzdokuz dergisinin 28. sayısında “imza” konulu dosyadaki bazı boşlukları doldurmak için Kâmil Yeşil, imzanın başına gelen oksimoronu yazdı. Leyla Arsal’ın yazısı ise hem Bilişsel Poetika dosyasının bir kavramını açımlıyor hem de Arsal’ın Topolojik Eleştiri dosyasındaki yazısına bir devam teşkil ediyor: Poetik rezonans.
TAB sayfalarında Cengizhan Genç; Açelya Nur Oğuz, Afrail Gök, Alya Eren, Ekin Çakırkaya, Emra Göndüz, Fırat Haza, Gökçe Aytekin, Hacer Dilara Ercenik, Hüseyin Çomak, Kerem Kurt, Kübra Tunç, Mesut Barış
Övün, Muhammed Alper Şenel, Mustafa Türkben, Ramazan Akyıldız, Şeyma Karaaslan, Yusuf A. Özdemir, Tabriz Aliyev ve Yağmur Demir’e editör mektubu yazdı. Editörün seçtiği şiirler bölümünde ise Tuba Tanrıverdi ve Emirhan Çorak’ın şiirleri yer aldı.
CTRL+S bölümü söyleşisini Fahrettin Koyuncu, Mehmet Mümtaz Tuzcu ile gerçekleştirdi.
End bölümünde Gökçe Özder, Nergihan Yeşilyurt ile yeni kitabına dair söyleşti. Mert Özden’in #radar’ında Şiir ve Üretken tarama sonuçları var. Şiir dünyasından haberleri Periskop ile Furkan Katuç veriyor. Rıdvan Ardıç’ın planladığı #shift sayfasının konukları Bilgehan Tuğrul ve Ozan R. Kartal oldu.